Azerbaycan Cumhurbaşkanı Özel Görevler Temsilcisi Emirbeyov: "Asimetrik tehditlere karşı bir arada durmalıyız"

profile
  • clock 2 Mart 2024, 7:47:15 ös
  • Balantı Banoya Kopyalandı
Slide 01
aa


Antalya Diplomasi Forumu (ADF) kapsamında, Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) işbirliğiyle düzenlenen "Avrasya'da Yeni İşbirliği Dinamikleri" başlıklı panelde, Asya ülkeleri ve kuruluşlarının, değişen dünyanın koşullarına ayak uydurabilmesini hedefleyen işbirliği potansiyeli ele alındı.

Anadolu Ajansının (AA) "Global İletişim Ortağı" olduğu, Belek Turizm Bölgesi'ndeki NEST Kongre Merkezi'nde gerçekleştirilen Antalya Diplomasi Forumu 2024'te, moderatörlüğünü Avrupa Komşuluk Konseyi Direktörü Samuel Doveri Vesterbye'nin üstlendiği panele Tacikistan Dışişleri Bakanı Sirojiddin Muhriddin, Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı (CICA) Genel Sekreteri Kayrat Sarybay, Ekonomik İşbirliği Teşkilatı Genel Sekreteri Khusrav Noziri, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Özel Görevler Temsilcisi Elçin Emirbeyov konuşmacı olarak yer aldı.

Muhriddin, "ortak evimiz" diye nitelendirdiği Avrasya'da büyük ölçekli ve karşılıklı fayda sağlayacak projeler geliştirildiğini belirterek, Orta Asya'daki liderlerin bu alandaki siyasi iradelerinin önemini vurguladı.

Bölgede büyük altyapı ve ulaşımı destekleyecek projeler tasarlandığını söyleyen Muhriddin, bu alandaki çalışmaların Avrasya'yı "transit bölgesine dönüştürmeyi" amaçladığını ve bu doğrultuda uluslararası ticaretin kesiştiği rotalar hedeflendiğini anlattı.

Muhriddin, "transit ülke potansiyeline sahip" Tacikistan'ın yüzde 93'ünün dağlarla çevrili olduğunu, ulaşımın Tacikistan için çok önemli olduğunu dile getirdi.

Hidroelektrik santrallerinin faydasına da değinen Muhriddin, "Su, devletler arası işbirliğinde önemli rol oynuyor. Yeşil enerjide benim ülkem dünya şampiyonu" diyerek, elektriğin yüzde 90'ından fazlasının üretimini hidroelektrik santrallerle gerçekleştirdiklerini kaydetti.

"Bazı konuları masada tartışmak, cephede tartışmaktan daha kolay"

CICA Genel Sekreteri Sarybay, CICA'nın kurulduğu dönemde, Asya'da "aynı örtünün altında uyuyan ancak farklı rüyalar gören ülkeler" için güven oluşturma hedefi gözettiğini bildirdi.

İlerleyen süreçte, paydaşların diyaloğa girebilmesi ve sorunların üstesinden gelebilmesi için CICA'nın bazı araçlar geliştirdiğini kaydeden Sarybay, "Bazı konuları masada tartışmak, cephede tartışmaktan daha kolay." diye konuştu.

Üye ülkelerin CICA oluşumunu sürdürmek istediğini, ana rollerinin ise üye ülkeler arasında güvenlik alanında bir platform oluşturmak olduğunu söyleyen Sarybay, "Bazı yerlerde 'Asya baskısını' oluşturabiliyoruz, bazı anlaşmazlıkların olduğu yerde sağduyuya başvuruyoruz. Burada oy birliğine ulaşmak önemli. CICA'da uygulama süreci gönüllülük esasına dayanıyor." ifadelerini kullandı.

Asya'nın farklı bölgelerinde kolluk kuvvetlerinin kullanabileceği metotları, uyuşturucu kaçakçılığı ve organize suç konusunda yapabileceklerini ele aldıklarını aktaran Sarybay, CICA üyesi ülkelerin 2021'de "güvenlik oluşturma kataloğunu" basabildiğini anımsattı.

"Bölgeler arası ticaret bizi memnun eden noktada değil"

Ekonomik İşbirliği Teşkilatı Genel Sekreteri Khusrav Noziri ise "bölgenin en eskisi" şeklinde nitelediği teşkilatın, "kendi işbirliği ve ortaklık dokusunu yayarak" tüm Orta Asya ülkelerine kapılarını açtığını belirtti.

Noziri, halihazırda 10 üyeli teşkilatın, 8 milyon metrekarelik alanda, yarım milyarlık nüfusu etkilediğini ve dünya ticaretine katkısının 1 trilyon doları aştığını söyleyerek, üye ülkeler arası ekonomik işbirliği, karşılıklı menfaatlerin korunması ve ekonomik entegrasyonun teşvikini hedeflediğini ifade etti.

Bölgeler arası ticaretin kendilerini memnun eden noktada olmadığını vurgulayan Noziri, bunun artırılması ve giderek ayrışan dünya koşullarında, teşkilatın önceliklerini adapte ederek bölgesel refah ve kalkınmayı artırmak için çalıştıklarını bildirdi.

"Karadeniz Denizaltı Elektrik Kablosu" projesi

Azerbaycan Cumhurbaşkanı Özel Görevler Temsilcisi Emirbeyov, bölgesel işbirliği girişimlerinin Avrasya'da etkileşimi artırmayı hedeflediğini ve yerelden bölgesele, bölgeselden küresele doğru ilerlemeye çalıştığını anlattı.

Ülkesi Azerbaycan'ın Avrasya açısından önemli bir noktada yer aldığına dikkati çeken Emirbeyov, enerji ve ulaştırma projelerinin, Avrupa ve bölgedeki ülkelerin hassasiyetleri göz önünde bulundurularak gerçekleştirildiğini belirtti.

Emirbeyov, çabaları ileri götürecek ortak hedefleri ve gündemleri olmasının önemini vurgulayarak, "Avrasya bağlamında ulaşım, bağlanabilirlik, ticaretin kolaylaştırılması, iklim değişikliği, terörizm ve siber güvenlik gibi asimetrik tehditlere karşı bir arada durmalıyız." dedi.

Etnik kökenden bağımsız olarak esnek hareket edilmesi ve yeni jeopolitik gerçekliklere hızlı ayak uydurabilmesi ihtiyacının altını çizen Emirbeyov, Güney Kafkaslar'ın, Doğu ile Batı arasındaki ticaretin açılımında daha makul ve canlı bir seçenek olduğunun yadsınamayacağını savundu.

Emirbeyov, bu konuda örnek olarak gösterdiği "Karadeniz Denizaltı Elektrik Kablosu" projesinde Romanya, Macaristan, Gürcistan, Türkiye ve Azerbaycan'ın birlikte çalışacağını ve bu projeyle Güneydoğu Avrupa ile Güney Kafkaslar'ın birbirine bağlanacağını belirtti.

Ulaşım etkileşimi ve bağlanabilirliğin "barışı sağlama ve güven oluşturma rolü oynayabileceğini" kaydeden Emirbeyov, "Aynı zamanda bölgeleri ekonomik izolasyondan da kurtarır. Rusya, Türkiye ve İran gibi başka ülkelere açılımı da sağlar, Avrupa'ya gidiş de kolaylaşır. Azerbaycan özelinde son 30 yıldır gerçekleştirmeye çalıştığımız birtakım çalışmaların parçası." şeklinde konuştu.

Kaynaklar

aa

Haberle ilgili daha fazlası:
Yorumlar (0)